|
Η φιγούρα του σύγχρονου μηχανικού, καθόλου δεν ταιριάζει με τον ελευθερο επαγγελματία μηχανικό των δεκαετιών του 60 και του 70. Στον τεχνικό κλάδο, όπως και σε ολόκληρη την ελληνική κοινωνία, η κύρια τάση είναι η όξυνση της κοινωνικής πόλωσης, η αποδυνάμωση των παραδοσιακών μικρομεσαίων στρωμάτων, η αύξηση του ποσοστού της μισθωτής εργασίας. Εφιαλτική πορεία προς την ανασφαλή, προσωρινή και ελαστική εργασία Εξοντωτικά ωράρια και μειωμένες αποδοχές
Η τελευταία σφραγίζεται φυσικά, από τις αντιδραστικές αναδιαρθρώσεις στις εργασιακές σχέσεις, που προωθούνται από τις κυβερνήσεις και την Ευρωπαϊκή Ένωση την τελευταία 20ετία. Μια ματιά στις έρευνες του ΤΕΕ-με την προϋπόθεση του διαβάσματος τους χωρίς τους παραμορφωτικούς φακούς της συγκάλυψης της πραγματικότητας-φανερώνει πολλά για την πραγματικότητα που βιώνει η μεγάλη πλειοψηφία των μηχανικών που πασχίζουν να ζήσουν μόνο από τη δουλειά τους. Η διάλυση του μύθου του αυτοδημιούργητου ελεύθερου επαγγελματία και η εξάπλωση της μισθωτής εργασίας Η εργασιακή και επαγγελματική εικόνα των μηχανικών αποτυπώνεται στον παρακάτω πίνακα, συγκριτικά με το 2006 | Μορφή απασχόλησης (‘0σων εργάζονται) | Ποσοστά (%) | | | 2009 | 2006 | | Μισθωτοί ιδιωτικού τομέα | 22 | 26 | | Δημόσιοι Υπάλληλοι-ΔΕΚΟ | 23 | 33 | | Αυτοαπασχολούμενοι χωρίς προσωπικό | 41 | 25 | | Εργοδότες-ελεύθεροι επαγγελματίες με προσωπικό | 14 | 17 | Και για να μην ξεχνιόμαστε, υπάρχουν και αυτοί που δεν δουλεύουν. Στο 14% ανέρχονται οι άνεργοι ή προσωρινά μη απασχολούμενοι, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό το 2006 ήταν 8% (αύξηση 40% σε τρία χρόνια!). Το 22% δηλώνουν πως μένουν άνεργοι πάνω από δύο χρόνια. Στον βιομηχανικό μάλιστα τομέα η ανεργία κυριολεκτικά θερίζει καθώς φτάνει σε ποσοστό15%, ενώ στους αποφοιτήσαντες μετά το 2006 στο 23%. Η κατηγορία ‘’αυτό-απασχολούμενοι χωρίς προσωπικό’’, κατά βάση δεν σχετίζεται με το κλασσική δραστηριότητα του ελεύθερου επαγγελματία. Συσκοτίζει την πραγματικότητα, καθώς περιλαμβάνει πέραν των ελεύθερων επαγγελματιών και μεγάλο ποσοστό μισθωτής εργασίας ‘’σύγχρονων’’ μορφών, όπως απασχόληση με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών ή φασόν εργασίας από το σπίτι/γραφείο για λογαριασμό οργανωμένων γραφείων. Είναι πολύ σημαντικό το γεγονός, ότι το 10% του συνόλου του μηχανικών που απασχολούνται με αυτή τη μορφή, μιλούν για αναγκαστική επιλογή λόγω αδυναμίας εύρεσης εργασίας. Το ποσοστό αυτό ανεβαίνει στο 14% στους συναδέλφους που έχουν πάρει άδεια εξάσκησης επαγγέλματος μετά το 2006. Μεγαλύτερη σημασία έχει , όχι η αποτύπωση της σημερινής κατάστασης, αλλά η τάση για την εξέλιξη της. Στον πίνακα που ακολουθεί, φαίνεται αφενός η τάση για αύξηση της μισθωτής εργασίας μεταξύ των νέων συναδέλφων, όσο και η ραγδαία μετατόπιση της απασχόλησης των μηχανικών από τον δημόσιο προς τον ιδιωτικό τομέα, την ίδια στιγμή που όλοι οι τομείς δημόσιου συμφέροντος καρκινοβατούν. | Κατανομή απασχόλησης σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα | Έτος απόκτηση επαγγελματικής άδειας -Ποσοστά (%) | | | 1986-1990 | 2001-2005 | 2006 και μετά | | Μισθωτοί ιδιωτικού τομέα | 15 | 27 | 51 | | Δημόσιοι Υπάλληλοι-ΔΕΚΟ | 26 | 8 | 3 | Η εφιαλτική πορεία προς την ανασφαλή, προσωρινή και ελαστική εργασία Θα αρκούσε ίσως ο παραπάνω πίνακας που δείχνει την μετατόπιση από τον δημόσιο τομέα προς τον ιδιωτικό, για να φανεί η χειροτέρευση των όρων απασχόλησης από άποψη σταθερότητας, ωραρίου κλπ.. Αν ρίξουμε όμως μια εσωτερική ματιά για τα χαρακτηριστικά της εργασίας, θα δούμε ότι τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα, καθώς το ποσοστό της ανασφαλούς εργασίας (συμβάσεις ορισμένου χρόνου, συμβάσεις έργου, ΔΠΥ κλπ), διαρκώς αυξάνεται σε βάρος της σταθερής. | αναλογία ελαστικής/σταθερής εργασίας | Έτος απόκτηση επαγγελματικής άδειας | | | 1986-1990 | 2001-2005 | 2006 και μετά | | Ιδιωτικός τομέας | 1:4 | 1:1,07 | 1:0,7 | | Δημόσιος Τομέας | 0% | 1:4,5 | 1:0,4 | Τα συμπεράσματα είναι εύλογα. Η αναγκαστική επιβολή και εξάπλωση του Δελτίου Παροχής Υπηρεσιών στην μισθωτή απασχόληση Ο πίνακας που δείχνει την αύξηση των ποσοστών απασχόλησης με ΔΠΥ, ιδιαίτερα στους νέους συναδέλφους, είναι πολύ παραστατικός. Οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και ΝΔ έχουν φροντίσει για αυτό. | Έτος απόκτησης πτυχίου | Απασχόληση με ΔΠΥ (%) | | 1974-1980 | 0 | | 1981-1985 | 2 | | 1986-1990 | 3 | | 1991-1995 | 3 | | 1996-2000 | 3 | | 2001-2005 | 12 | | 2006 και μετά | 25 | | Ποσοστό στο γενικό σύνολο σήμερα | 7 | | Ποσοστό στις νέες ειδικότητες | 15 | Το 65% των απασχολούμενων με ΔΠΥ δηλώνει πως αυτό ήταν ‘’υπόδειξη’’ του εργοδότη και όχι δική τους. Το 64% πληρώνει το ΤΣΜΕΔΕ από την τσέπη του, μόλις 16% παίρνει πάνω από 1400 καθαρά τον μήνα και –καθόλου τυχαία- το 24% των απασχολούμενων με ΔΠΥ, αναγκάζεται να βρει και δεύτερη δουλειά για να συμπληρώνει εισόδημα. Εξοντωτικά ωράρια και μειωμένες αποδοχές Το 59% των μισθωτών μηχανικών αμείβονται με λιγότερα από 1400 Ευρώ καθαρά, ενώ το 35% δεν συμπληρώνει τα 1000 Ευρώ τον μήνα. Το 22% αμείβονται χαμηλότερα από όσο ορίζουν οι συλλογικές συμβάσεις και το 37% δεν καλύπτονται καθόλου από συμβάσεις. Υπερωρίες πληρώνεται περίπου το 25%, ενώ επιδόματα γιορτών και άδειας παίρνουν περίπου το 50%. Το 19% κάνει και δεύτερη δουλεία για να ζήσει. Ο μέσος όρος εργασίας είναι 8,8 ώρες την ημέρα, με το 34% να απασχολείται καθημερινά 9-10 ώρες και το 14^ πάνω από 10 ώρες. Όσοι έχουν και δεύτερη δουλειά απασχολούνται αθροιστικά κατά μέσο όρο πάνω από 10,62 ώρες την μέρα. |